Σάββατο, 1 Νοεμβρίου 2008

Παιχνίδια που χάθηκαν με την πάροδο του χρόνου


Παλιότερα, στα Σιάννα όπως και στα υπόλοιπα χωριά, τα παιδιά δεν είχαν τα παιχνίδια που κυκλοφορούν σήμερα, οπότε έπρεπε να εφεύρουν δικά τους για να περνάνε την ελεύθερη ώρα τους. Τα περισσότερα είχαν διεκδίκηση της νίκης και άλλα την ομαδική δουλειά. Μερικά από αυτά θα σας παρουσιάσουμε παρακάτω, έτσι όπως κάποια τα ζήσαμε εμείς τις δεκαετίες '80 και '90 και κάποια μας τα διηγήθηκαν οι μεγαλύτεροι από παλιότερες εποχές. Παιχνίδια που καλλιεργούσαν την προσπάθεια, την ανταγωνιστικότητα και την θέληση μεταξύ των παιδιών του χωριού και τα οποία με την πάροδο του χρόνου έχουν αντικατασταθεί από τα σύγχρονα (όπλα, επιτραπέζια, playstation, κ.α.) με αποτέλεσμα αυτά να ξεχαστούν και να χαθούν τελείως.

Κουτσό
Το κουτσό, ήταν ένα παιχνίδι που παιζόταν από 2 και πάνω παιδιά. Το κάθε παιδί χρησιμοποιούσε μια πέτρα πλατιά και αφού σχεδίαζαν με κιμωλία ή κάρβουνο το ταμπλό του παιχνιδιού, όπως φαίνεται στη φωτογραφία δίπλα, στην αυλή του σχολείου κλήρωναν ποίος θα αρχίσει πρώτος. Ο πρώτος λοιπόν έριχνε την πέτρα μέσα στα όρια με το νούμερο "1", περνούσε με το ένα πόδι τα υπόλοιπα νούμερα εώς το 10, γύριζε πάλι πίσω στο ένα πόδι, σταματούσε στο προηγούμενο νούμερο από αυτό που ήταν η πέτρα, έπρεπε να σκύψει και να πιάσει την πέτρα ισορροπώντας πάντα στο ένα πόδι και να την μεταφέρει πίσω στην αρχή. Το ίδιο συνεχιζόταν μέχρι ωσότου ολοκληρωθούν όλα τα νούμερα με αριθμητική σειρά εώς το 10. Όταν κάποιος έχανε την ισορροπία του ή πατούσε τις γραμμές από το σχεδιάγραμμα ή του έπεφτε η πέτρα, έχανε την σειρά του. Επίσης και όταν κάποιος δεν έριχνε την πέτρα εντός των ορίων του αριθμού που στόχευε. Νικητής ήταν αυτός που θα ολοκλήρωνε όλα τα νούμερα πρώτος.

Καντούνια
Αυτό το παιχνίδι όριζε πόσοι θα παίξουν ανάλογα με πόσα "καντούνια" (γωνιές του δωματίου) διέθετε ο χώρος που θα γινόταν το παιχνίδι. Σε ένα δωμάτιο, με τέσσερις γωνιές φυσικά και δύο πόρτες, παιζόταν από 8 παίχτες, οι 6 τοποθετούνταν στις γωνιές και οι 2 στο κέντρο διεκδικούσαν τις θέσεις των υπολοίπων. Το παιχνίδι άρχιζε, οι 6 παίχτες στα "καντούνια" άλλαζαν θέσεις μεταξύ τους γρήγορα όταν βρίσκανε ευκαιρία με σκοπό να μην την χάσουν από τους 2 διεκδικητές Άμα ο διεκδικητής προλάβανε και πήγαινε πρώτος στο "καντούνι", τότε ο παίχτης που είχε χάσει την θέση του έμπαινε στο κέντρο και διεκδικούσε μια άλλη θέση. Όταν το παιχνίδι ολοκληρωνόταν μετά από χρόνο που είχε οριστεί, οι παίχτες που ήταν στο κέντρο, ήταν οι χαμένοι.

Σκαλιά
Το παιχνίδι αυτό παιζόταν στα σκαλιά του σχολείου που είχαν την μορφή του "Π", δηλαδή η διαδρομή τους από την μια άκρη στην άλλη, σχηματίζουν το γράμμα "Π". Ο κάθε παίχτης επέλεγε μια πλατιά πέτρα και γινόταν κλήρωση για την σειρά που θα ξεκινήσουν. Ο πρώτος λοιπόν, έσπρωχνε την πέτρα από την αρχή του σκαλιού με τόση δύναμη ώστε, να φτάσει μεν κοντά στην στροφή του σκαλιού αλλά να μην πάει από έξω, γιατί θα έχανε την σειρά του και θα πήγαινε από την αρχή. Αν δεν έπεφτε απ' έξω, συνέχιζε για άλλα δύο σπρωξίματα, σύνολο δηλαδή τρία. Ο επόμενος παίχτης, ακολουθούσε την ίδια διαδικασία, αλλά, αν έφτανε με τα δύο σπρωξίματα τον προηγούμενο παίχτη, μπορούσε να χτυπήσει την πέτρα του με την δικιά του, πετώντας τον έξω από το σκαλί και στέλνοντας τον πάλι στην αρχή. Αυτός που θα διένυε όλοι την διαδρομή και επέστρεφε με τον ίδιο τρόπο πίσω στην αρχή, ήταν ο νικητής.

Μηλαράκια
Παιζόταν από όσους παίχτες θέλανε να συμμετέχουν και αποτελούνταν από 2 ομάδες, τους δύο που τοποθετούνταν απέναντι σε απόσταση 10 μέτρων και τους υπόλοιπους στο κέντρο ανάμεσα τους. Οι 2 ακραίοι, σταθεροί από τις θέσεις τους, προσπαθούσαν να πετύχουν με την μπάλα αυτούς που κινούνταν στην μέση, με σκοπό να τους βγάλουν όλους εκτός παιχνιδιού. Αν κάποιον όμως, το πετύχαιναν με την μπάλα και αυτός προλάβαινε να την πιάσει πριν πέσει κάτω τότε έπαιρνε ένα μήλο. Συμπληρώνοντας κάποιος παίχτης 10 μήλα, έπαιρνε την θέση του ενός από τους δύο που ήταν στις άκρες και ξανά ξεκινούσε το παιχνίδι. Αν πάλι οι ακραίοι κατάφερναν να σημαδέψουν όλους τους αντιπάλους τους τότε αυτοί ήταν οι νικητές και ξανά ξεκινούσαν το παιχνίδι από την ίδια θέση.

Σκλαβάκια
Ο κάθε παίχτης σχημάτιζε στο έδαφος έναν κύκλο που ήταν η βάση του και στεκόταν εντός αυτού. Μετά προκαλούσε κάποιον από άλλον κύκλο να πιαστούν χέρι - χέρι με σκοπό να προσπαθήσει να τραβήξει ο καθένας τον άλλον στον δικό του κύκλο για να τον έχει "σκλάβο". Όταν κάποιος κατάφερνε να πάρει στον κύκλο του έναν "σκλάβο" γίνονταν ομάδα και προσπαθούσαν να τραβήξουν τους υπόλοιπους, οι οποίοι έκαναν παράλληλα και εκείνοι το ίδιο μεταξύ τους με αποτέλεσμα να σχηματίζονται στο τέλος 2 ομάδες. Νικητές ήταν αυτοί που κατάφερναν να σύρουν και τους τελευταίους στον κύκλο του.

Λακουάκια
Σχημάτιζαν στο χώμα οι παίχτες από ένα λακουβάκι, κοντά ο ένας στον άλλον. Ο πρώτος παίχτης, έριχνε το μπαλάκι με σκοπό να μπει μέσα σε ένα λακουβάκι αντίπαλου παίχτη. Σε αυτόν που αντιστοιχούσε το λακουβάκι που έμπαινε το μπαλάκι, έτρεχε αμέσως, έπιανε το μπαλάκι και προσπαθούσε να σημαδέψει κάποιον από τους αντιπάλους του. Αν πετύχαινε κάποιον του έβαζαν πετραδάκι, ειδάλλως το χρεωνόταν ο ίδιος. Στα δέκα πετραδάκια, ο παίχτης στηνόταν στον τοίχο και του πετούσαν το μπαλάκι. Μετά το παιχνίδι άρχιζε από την αρχή.

Κούμελα
Έβαζαν δύο πέτρες κάτω και τοποθετούσαν πάνω τους ένα ξύλο. Ένας παίχτης (μάνα) χτυπούσαν το ξύλο με ένα μπαστούνι και οι απέναντι παίχτες προσπαθούσαν να το πιάσουν προτού πέσει κάτω. Όποιος το έπιανε πήγαινε στην θέση της μάνας. Αν το ξύλο έπεφτε κάτω χωρίς να το πιάσουν οι παίχτες, στο σημείο εκείνο τοποθετούνταν οι παίχτες στην επόμενη βολή από την μάνα. Ο σκοπός ήταν δηλαδή ο παίχτης μάνα, να ρίξει όσο περισσότερες βολές.

Η χαρά
Τοποθετούνταν μια πέτρα για σημάδι και ο πρώτος παίχτης έλεγε τα εξής λόγια:
μία της χαράς, δύο της χαράς, τρεις της χαράς
πρώτη τα παλαμάκια, δεύτερη τα παλαμάκια, τρίτη τα παλαμάκια
μια της ασκελάς, δυο της ασκελάς, τρεις της ασκελάς,
πρώτη του πουαρά, δεύτερη του πουαρά, τρίτη του πουαρά
Κατόπιν πετούσε το μπαλάκι που κρατούσε όσο πιο μακρυά μπορούσε και οι αντίπαλοι το έπιαναν και προσπαθούσαν από εκείνο το σημείο να στοχεύσουν το σημάδι. Αυτός που το κατάφερνε έπαιρνε την θέση του παίχτη μάνα και έλεγε εκείνος τα λόγια.

Καφκαλτούρια
Οι παίχτες χωρίζονταν σε δύο ομάδες και άρχιζαν να κυνηγούν η μία την άλλη. Κάθε παίχτης που πιανόταν από αντίπαλο, ήταν αιχμάλωτος της ομάδας. Αν τον άγγιζε παίχτης της ομάδας του απελευθερωνόταν ενώ νικήτρια ομάδα ήταν αυτή που θα κατάφερνε να αιχμαλωτίσει την αντίπαλη.

Μαντιλάκι
Χωρίζονταν σε δύο ομάδες και τοποθετούνταν απέναντι η μια στην άλλη σε απόσταση 50 μέτρων. Στο μέσον αυτών, υπήρχε ένα μαντήλι το οποίο διεκδικούσαν ένας παίχτης από κάθε ομάδα που εκκινούσαν ταυτόχρονα. Όποιος το έπιανε πρώτος έπρεπε να επιστέψει στην ομάδα του χωρίς να τον πιάσει ο αντίπαλος. Έτσι λοιπόν, αυτός που έπαιρνε στην ομάδα του το μαντήλι, έδιωχνε τον αντίπαλο από το παιχνίδι, το ίδιο γινόταν εάν ο παίχτης με το μαντήλι αιχμαλωτιζόταν από τον αντίπαλο. Νικήτρια η ομάδα που έδιωχνε όλους τους παίχτες της αντίπαλης.


Τα παραπάνω ήταν μερικά από τα παιχνίδια μιας άλλης εποχής που χάθηκαν σιγά σιγά και απλά πλέον είναι σαν μια γλυκιά ανάμνηση στο μυαλό αυτών που μεγάλωσαν με αυτά. Απ ότι διαπιστώσατε, η έλλειψη έτοιμων παιχνιδιών, ωθούσε τα παιδιά σε ευρηματικές και αυτοσχέδιες λύσεις για την ψυχαγωγία τους, αντίθετα με τα σημερινά παιδιά τα οποία καθοδηγούνται από την μόδα της εποχής.



"Για να θυμούνται οι παλιοί και να μαθαίνουν οι νεότεροι".

5 σχόλια:

  1. μπραβο αξιέπαινη προσπαθεια! Με βοήθησες πολύ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. πολυ θα ηθελα να παιζουν και οι νεοι αυτα τα παιχνιδια.ειμαι 13 χρονων και θα αξιποιησω τον χρονο μου παιζοντασ μερικα απο αυτα τα παιχνιδια στησ συναντησεισ του κατηχητικου μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. γεια σασ ειπε παλι η 13 νικολ και θελω να σασ ευχαριστησω πολυ που γραψατε ολα αυτα τα παιχνιδια...θα ηθελα επισησ να σασ πω οτι καποια απο αυτα τα παιχνιδια φτανουν στην εποχη με παραλαγεσ και ειναι πολυ ευγενικο εκ μερουσ σασ που μασ ειπατε την αρχη των παιχνιδιων

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ευχαριστώ πολύ και χαίρομαι που σας είναι χρήσιμες οι πληροφορίες μου. Αν μπορώ να βοηθήσω περισσότερο, στην διάθεση σας.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Ειναι τελεια ολλα αυτα τα παλια παιχνιδια τα οποια εχουν χα8ει καναμε μια εργασια να βρουμε παλια παιχνιδια και κατατυχη επεσα εδω ολλα αυτα που διαβασα ηταν τελεια ουτε καν που τα ηξερα!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή